سنگ پشت

دوباره آسمانِ دیل پورا بو
سیا ابرانِ جی مهتاب کورا بو
ستاره دانه دانه رو بیگیفته
عجب ایمشب بساطِ غم جورا بو

هوا بهاری است. خواب بعد از ظهر می چسبد. پیامک ها اما شب و روز ندارند. پشت هر پیامک خبری است. برخی از دوستان همیشه با خود خبرهایی دارند. با صدای ای وای پدر از خواب می پرم. می گویم چه شده؟می گوید فریدون پوررضا هم رفت. در رخت خواب غلط می زنم.فرزام پیامک فرستاده و تاکید دارد بر خبر به نوعی .تازه هنگام نهار با پدر حرف امیر بود .به پدر می گفتم اصلا نمی توانم باور کنم امیر مرده. مادر می گوید مثل مرگ عمه که باورش سخت بود. بعد به پدر می گویم انگار مرگ در رشت اردوگاه زده باشد. روزنامه های گیلان را بر طبق عادت هر روزه ورق می زنم. در صفحه ی ادبی یکی از آن ها نوشته تجلیل از مجید دانش آراسته. بعد به پدر می گویم خدا رو شکر داریم تمرین می کنیم از زنده ها هم تجلیل شود. چه خوب. بعد می گویم حق آقا مجید است و البته حق خیلی های دیگر. ای کاش بشود به وقت زندگی هم یاد یکدیگر باشیم و به سرمایه های ادبی و هنری مان بگوییم که قدر آن ها را می دانیم.

فریدون پوررضا رفت به همین سادگی. مدتی می شد که بیمار بود. چندی پیش برای انجام کار اداری به یکی از نهادهای فرهنگی رفتم در اتاق پیشکسوتان فرهنگی مجسمه ای گذاشته شده بود که در واقع تمثال استاد پوررضا بود. کسی که صدایش به مانند ناصر مسعودی بی مانند بود و صدای فرهنگ زادبومی ما تلقی می شد.

در اینترنت جست و جویی کردم دیدم هنوز خبر درگذشت اش منعکس نشده است و بعد پیش خود گفتم فردا که خبرگزاری ها خبر فوت او را منتشر کنند هزاران بار نام پوررضا تکرار خواهد شد.

صدای فریدون پور رضا را چند باری به صورت زنده شنیده بودم که یک بار آن در خاطرم هست، مراسم بزرگداشت مرحوم صالحپور بود که شعری را به صورت مرثیه ای پر سوز برای مهمانان آن مراسم خواند.

صدای او در سریال پس از باران حس خاصی به مخاطب می داد. بسیاری از مردم غیر گیلک اگر چه با معنای واژه ها ارتباطی بر قرار نمی کردند منتهای مراتب احساس و قدرت صدای مرحوم پوررضا و تحریر های بی نظیرش آن چنان انس و الفتی با مخاطب ایجاد می کرد که فراموش ناشدنی است.

فریدون پوررضا در ۳ مهر ۱۳۱۱ در لشت نشا متولد شد و در 23 فروردین 1391 چشم از جهان فرو بست. تحصیلات ابتدایی را در مدرسه ناصر خسرو به پایان رساند و سپس در مغازه پدر به آرایشگری پرداخت.

او از استادان آواز یونس دردشتی، سعادتمند قمی و غلامحسین بنان آواز ایرانی را آموخت و در سال ۱۳۳۳ کار تعزیه را به همراه علی به کیش آغاز نمود. او در همان سال نمایشنامه‌ای برای تئاتر و اجرای آن در سالن سینمای لشت نشاء نگاشت.

شش سال بعد در آزمون خوانندگی رادیو گیلان رتبه اول را کسب کرد و به طور رسمی به عنوان خواننده شروع به کار نمود.از اردیبهشت ۱۳۵۰ همکاری با تلویزیون را آغاز کرد. و در همان سال به عنوان پژوهشگر آواهای بومی و با همراهی مشاهیر فرهنگی و هنری ایران سیمین دانشور، محیط طباطبائی، منوچهر آتشی، محمود عنایت، ایرج افشار و دیگر استادان برجسته دانشگاه تهران به لندن سفر کرد.

وی در سال ۱۳۶۷ همکاری اش را با اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی ایران به عنوان کارشناس موسیقی آغاز و در همان سال کنسرتی رادر رشت برگزار نمود.

از آن تاریخ به بعد به ترتیب در شیراز، همدان، آلمان، رشت و تهران به اجرای برنامه و کنسرت پرداخت. دو کاست می گیلان و گیله لو  آثار بعد از انقلاب اوست. در سال ۱۳۷۹ تیتراژ و متن سریال پس از باران را اجرا و یک سال بعد مقام اول موسیقی در فیلم و سریال‌های کشور را از آن خود کرد.

فریدون پوررضا برداشتی متفاوت از موسیقی فولکلور ارائه داده است. او از ملودی‌های دیلمان، گالش و گیلک در این راه استفاده کرد . او با تحقیق در زمینه ء موسیقی، بسیاری از ظرفیت‌های موسیقی گیلان را رشد داد و به گیلان و ایران معرفی نمود.

تبریک سال نو نگفتم چون دل و دماغی نبود. شب پیش از سال تحویل دوی نصفه شب پیامک نگران کننده ای دریافت کردم که باعث شد کیف کور شوم.دوستی قدیمی که مدتها از او بی خبر بودم خبر فرستاد امیر بدرطالعی در کماست برایش دعا کنید. در حالی که روی مبل لم داده بودم به یک باره بلند شدم. پیامک را دوباره رصد کردم بعد پیامی فرستادم که چرا؟و چنین پاسخ آمد که ظاهرا برای عمل مغز رفته بود تهران. دکترها گفته بودند عمل ساده ای است و دو روزی بیشتر بستر نمی شوی و امیر شاید به این امید که عملی آسان در راه است و خطری ندارد خود را به تیغ جراحان سپرد و البته دوستانش می گفتند که قرار بود بعد از عمل کار تازه ای را روی صحنه ببرد و خودش با امید این که بر می گردد و کارهای نیمه کاره را به اتمام می رساند ،پی درمان رفته بود.

از دوستان شنیدم که به تازگی موسسه ی بازیگری تاسیس کرده و کامبیز دیرباز هم یکی از مدرسان اوست.و ظاهرا کارش گرفته بود و داشت از راه هنر برای خود درآمدی تحصیل می کرد.

آخرین بار امیر را در مراسم رونمایی کتاب محمود بدرطالعی در گالری پویا دیدم.اندکی درباره ی عمو محمودش صحبت کرد و گفت چون عمو محمود برایش سخت است سخنرانی کند به من سپرده تا سوال از او بپرسم و او پاسخ دهد.

امیر یکی از فعالان و اشاعه دهندگان عرصه ی تئاتر در  گیلان بود.خود را وقف تئاتر گیلان کرده بود. گاهی که با او تنها و خودمانی می شدم به او می گفتم امیر جان از این شهر برو تهران.اینجا باشی رشد تو لاک پشتی است. اما امیر ماند و شروع به ساختن هویت از دست رفته ی تئاتر گیلان کرد.او و چند تن دیگر از جوان های عرصه ی تاتر برای زنده نگه داشتن این هنر باسابقه در گیلان بسیار کوشش کرده اند.

امیر با برپایی کلاس های بازیگری در خانه ی فرهنگ گیلان و به لطف ارتباطات قوی خود توانسته بود چهره های مطرح عرصه ی سینما،تلوزیون و تئاتر را به خانه بیاورد.در واقع چراغ هنرهای نمایشی خانه فرهنگ گیلان به مدد تلاش های شبانه روزی او بود که روشن مانده بود و امیدوارم پس از او نیز این چراغ روشن بماند.

باورش برایم سخت است اصلا به امیر نمی آید بگویم مرحوم امیر بدرطالعی.نمی دانم چرا باور کردن این هجران برایم مقدور نیست.به قول بهزاد عشقی حیف بود امیر بمیرد.او مردی مودب و متواضع بود.و سجایای اخلاقی نیکو بسیار داشت. 

از دوستان نزدیک به او شنیده ام دچار مرگ مغزی شده بود و با رضایت مادرش اعضای سالم او به دیگران اهدا شد.در واقع با این عمل انسان دوستانه امیر اگر چه از دنیا دریغ شد اما چندین امیر جان و حیات تازه گرفتند.